11 lipca – Narodowy Dzień Pamięci o Polakach – Ofiarach Ludobójstwa dokonanego przez OUN i UPA

Jutro, 11 lipca, będziemy obchodzić Narodowy Dzień Pamięci o Polakach – Ofiarach Ludobójstwa dokonanego przez OUN i UPA na ziemiach wschodnich II Rzeczypospolitej Polskiej. Święto zostało ustanowione ustawą z dnia 4 czerwca 2025 r. jako wyraz hołdu dla ofiar jednej z najtragiczniejszych kart w historii naszego narodu oraz przypomnienie o konieczności pielęgnowania pamięci historycznej.

Jak podkreślono w ustawie, męczeńska śmierć osób zamordowanych wyłącznie z powodu przynależności do narodu polskiego zasługuje na coroczne upamiętnienie przez państwo polskie.

W latach 1939–1946 nacjonaliści ukraińscy z Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN), Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA) oraz innych formacji nacjonalistycznych dokonali masowych zbrodni na ludności polskiej zamieszkującej Kresy Wschodnie II Rzeczypospolitej oraz tereny obecnych województw lubelskiego i podkarpackiego. Ofiarami byli przede wszystkim mieszkańcy wsi – całe rodziny, które ginęły tylko dlatego, że były Polakami. Niszczeniu ulegały również miejscowości, dorobek życia mieszkańców oraz dziedzictwo kulturowe tych ziem.

Apogeum zbrodni przypadło na lipiec 1943 roku. Za symboliczną datę tych tragicznych wydarzeń uznaje się 11 lipca 1943 r., określany mianem „Krwawej Niedzieli”, kiedy w około stu miejscowościach na Wołyniu doszło do skoordynowanych ataków na polską ludność cywilną.

Według najnowszych ustaleń polskich badaczy, w latach 1939–1947 z rąk ukraińskich nacjonalistów zginęło ponad 120 tysięcy obywateli II Rzeczypospolitej. W świetle obowiązujących w Polsce ustaleń prawnych oraz stanowiska wyrażonego w ustawie ustanawiającej święto, zbrodnie te zostały określone jako ludobójstwo.

Narodowy Dzień Pamięci jest okazją do oddania hołdu wszystkim ofiarom tych tragicznych wydarzeń, refleksji nad dramatycznymi losami mieszkańców Kresów Wschodnich oraz przypomnienia, jak wielką wartość stanowią pokój, wzajemny szacunek i prawda historyczna.

Autor:

• Rafał Jakoktochce | Biuro Prasowe UM Siemianowice Śląskie (materiały: IPN)